Günün Sözü
Ya hedefinize göre çalışın ya da çalışabileceğiniz bir hedef belirleyin...
Arşiv
Aralık 2018
P S Ç P C C P
« Eki    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31  

images

Yüzmede hız (Pace), kulaç sıklığı (Stroke Rate – kısaca SR) ile havuz uzunluğu boyunca kulaç sayısının (Stroke Per Lap – kısaca SPL) çarpımı olarak tanımlanmaktadır.

Buradan hareketle klasik 100m yüzme hızı formülü aşağıdaki gibi tanımlanmıştır:

Pace = SR * (SPL + duvardan itiş süresi + dönüş süreleri)

Yıllardır bilinmesine rağmen Total Immersion tarafından derlenerek kağıda dökülen bu formülüzasyon çalışmalarımızda kayda değer başarılı sonuçlar vermeyince, formülü irdeleyerek, yüzmenin hız bileşenlerini açıklayıp formüle ilave yapmak zorunda kaldık.

HAVUZ UZUNLUĞU BOYUNCA KULAÇ SAYISI (SPL):

Araştırmamıza havuz boyunca kulaç sayısı (SPL) ile başladık. Kulaç uzunluğu, boy, kilo, güç, yüzme tekniği gibi fiziksel ve mekanik özelliklerin çeşitliliği nedeniyle SPL’in kişisel değişim gösterdiğini saptadık.

Standart olarak SPL’in saptanmasında kullanılan formülüzasyon aşağıdaki gibidir:

SPL = (Havuz uzunluğu – duvardan itiş mesafesi) / Kulaç Açıklığı

Kulaç Açıklığı; T vücut duruşu şeklinde iki kolunuzu yanlara açtığınızda bir elin el parmak ucundan diğer elin parmak ucuna kadar olan mesafedir. Bilmiyorsanız boyunuzun uzunluğu olarak kabul edebilirsiniz, ancak yüzmeye yetenekli kişilerde (örneğin Michael Phelps gibi) kulaç açıklığı boyundan oldukça fazla (15cm gibi) olabilmektedir, bu nedenle kulaç açıklığınızı ölçmeniz ve biliyor olmanız önemlidir.

Duvardan itiş mesafenizi bilmiyorsanız yetişkin sporcularda ortalama 3m kabul edilebilir.

Yaptığımız araştırmalar (ve en önemlisi tecrübelerimiz) sonucunda SPL formülünün yukarıdaki gibi tanımlanmasının yeterli olmadığı buna ilaveten “Verimlilik” kavramının da bu förmüle eklenmesi gerektiğini saptadık. Geliştirdiğimiz formül aşağıdaki gibidir:

SPL = (Havuz uzunluğu – duvardan itiş mesafesi) / (Kulaç Açıklığı * Verimlilik)

Tespit: Havuz uzunluğu, duvardan itiş mesafesi, kulaç açıklığı sabitler olduğuna göre SPL doğrudan Verimlilik’e bağlı olmaktadır.

VERİMLİLİK

1500m dünya rekortmeni Sun Yang’ın ortalama 100m geçiş hızını (57sn) %100 verimli kabul edersek, doğru orantı kullanmak suretiyle(örneğin 57sn/60sn = 95% gibi)  aşağıdaki gibi bir “Verimlilik Tablosu” oluşturabiliriz:

100m Pace Verimlilik
00:01:00 95,00%
00:01:01 93,44%
00:01:02 91,94%
00:01:03 90,48%
00:01:04 89,06%
00:01:05 87,69%
00:01:06 86,36%
00:01:07 85,07%
00:01:08 83,82%
00:01:09 82,61%
00:01:10 81,43%
00:01:11 80,28%
00:01:12 79,17%
00:01:13 78,08%
00:01:14 77,03%
00:01:15 76,00%
00:01:16 75,00%
00:01:17 74,03%
00:01:18 73,08%
00:01:19 72,15%
00:01:20 71,25%
00:01:21 70,37%
00:01:22 69,51%
00:01:23 68,67%
00:01:24 67,86%
00:01:25 67,06%
00:01:26 66,28%
00:01:27 65,52%
00:01:28 64,77%
00:01:29 64,04%
00:01:30 63,33%

Son derece açıktır ki; hızımız (ve buna karşı gelen verimliliğimiz) SPL’i doğrudan etkilemektedir.

SPL de SR’yi etkilemektedir.

Hızı açıklarken çıkış noktamız hızımız diğer bir deyişle “Verimlilik” olacaktır.

Verimlilik bir çok faktöre bağlıdır:

  • Fiziksel özelliklerimiz (DNA’mız, gücümüz yani kuvvetimizin kilomuza oranı, vücudumuzun sudaki duruşu, suda maruz kaldığımız sürtünme ve lordoz açıklığı, omurgamızın şekli, yüzebilirlik/buoyancy, zeka ve suyu hissedebilme yeteneği, kas ve yağ oranı, vücudumuzdaki hızlı kasılan ve yavaş kasılan kas liflerinin oranı vs…)
  • Yüzme tekniğimiz (yüzme tekniğimizi fiziksel özelliklerimiz de etkilemektedir)
  • Ortam koşulları (havuzun kalabalık olması, havuzun derinliği, suyun ısısı, akıntı, çırpıntı, dalga, sesler, vs)
  • Duygusal etkenler (psikolojik durumumuz, bioenerjimiz, vs.)

Verimliliği en çok fiziksel özelliklerimiz ve yüzme tekniğimiz etkilemektedir. 

Tecrübemize göre fiziksel özelliklerin %80 yüzme tekniğimizin %20 etkilediği yönündedir. 

Örnek: Mevcut 100m ortalama hızı (Pace) 00:01:30 olan bir sporcu için SPL hesaplayalım. Havuzun boyunu 25m ve sporcunun kulaç açıklığını 1,80m kabul edelim. Tabloya göre Verimlilik %63,33 (0,6333).  SPL = (25-3) / (1,80*0,6333) = 19,3 yani 19 kol kabul edebiliriz.

KULAÇ SIKLIĞI (SR)

Saniyedeki kol sayımız olarak tanımlanabilir. Örneğin 0.80 kulaç sıklığı olan bir yüzücü dakikada 75 kol (60sn/0,80 = 75) atmaktadır.   Kulaç sıklığı Pace’e göre belirlenir:

Pace = SR * (SPL + duvardan itiş süresi + dönüş süreleri) formülünü baz alırsak;

SR = Pace / (SPL + duvardan itiş süresi + dönüş süreleri)

 Örnek: Pace=00:01:30(90sn) hızında yüzmek isteyen bir yüzücünün 25m’lik havuzdaki kulaç sıklığını hespalayalım. Yukarıdaki örnekte aynı hız için SPL= 19 olarak hesaplamıştık. SR = 90 / (19*4 +4x3m +3x2sn) = 0,957 = 0,96 olacaktır.

Maratonyuzme.com’un antrenörü olarak araştırmalarımıza katkı sağlayan tüm yüzme dostlarıma teşekkür ederim.
Saygılarımla,
Emrah Özsevim